Monqolların ilk yürüşü. (27-ci dərs)

XIII əsrin 20-ci illərində vətənimiz yeni hücum təhlükəsi ilə – monqol yürüşləri ilə qarşılaşdı. 1206-cı ildə Çingiz xan tərəfindən əsası qoyulan Böyük Monqol dövləti Qafqazın,xüsusilə də Azərbaycanın işğalını özü üçün mühüm hesab edirdi.Bunu Hülakü dövlətinin paytaxtlarından birinin Marağa,digərinin isə Təbriz olduğu təsdiq edir..

1220-ci ildə monqol ordusu Azərbaycana doğru yol aldı..3 il davam edən yürüş kəşfiyyat xarakteri daşıyırdı ki,onun da başçıları Cəbə və Subutay idi. Ərəb müəllifi İbn əl-Əsir monqolların Azərbaycanda əhaliyə qarşı törətdiyi amansızlıqlardan bəhs edərkən yazır ki, “Monqollar Azərbaycan və Aran vilayətlərinə gəlib buranı misli görünməmiş surətdə dağıtdılar,əhalisinin çoxunu qırdılar.Dərbəndə və Şirvana gedərək o tərəfdəki şəhərləri aldılar və oranın padşahı yaşayan qaladan başqa heç bir yer salamat qalmadı.“ Bu yazı yürüşün ümumi şəkildə təsviridir,ancaq monqollar elə birinci yürüşdə də xalqımızın ciddi müqaviməti ilə qarşlaşmışdı.Hökmdar Atabəy Özbək qaçıb gizlənsə də,ayrı-ayrı şəhərlər işğalçılara qarşı mübarizə aparırdılar.

1221-ci ildə monqollar Təbrizə üç dəfə basqın etsələr də,əhalinin ciddi müqaviməti ilə rastlaşdıqlarından paltar və ərzaqdan ibarət bacla kifayətləndilər.Aran hakiminin köməyi ilə gürcü Baqratuni çarlığının 60 minlik qoşununu məğlub etdilər.Monqollara tabe olmayan Marağanı ələ keçirdilər.Sərab qarət edildikdən sonra Naxçıvan və Beyləqana hücum edildi. 1221-ci ildə Ərdəbil də tutuldu.Beyləqan əhalisi isə onlarla danışığa gəlmiş sülh nümayəndəsini öldürdükdən sonra monqolların daha ciddi müqavimətinə rast gəldilər.

Növbəti hədəf Aranın mərkəzi olan Gəncə idi.Bura yürüş edə bilməyən monqollar pul və paltardan ibarət bac alaraq geri döndülər.

Şirvan Dərbəndinə getmək istəyən monqollar öncə Şamaxını mühasirəyə aldılar.Mühasirə daraldıqca şəhərin müqaviməti zəiflədi.1222-ci ildə Şirvanşahla danışıq aparılaraq Dərbəndin yanından keçdilər və Şimali Qafqaz düzənliyinə çıxdılar.Növbəti il rusları əzən monqollar bulqar türklərindən zərbə alıb geri döndülər.

BIR CAVAB BURAXIN

Rəyinizi daxil edin
Adınızı daxil edin