Yaşamaqmi? Yaşlanmaqmi?

Yene eyni seher. Güneş şerqden salamlayır. Elimde qehvem eyvana çıxdım. Kim ne deyir desin seher qehvesi başqa olur. Qoxusunu ichime chekdim. Ele bil qehvenin buxarı gözümün önünde zaman gemisine donushdu. Aldi apardi meni uzaqlara. Bir anliq sukut chokdu menim uchun. Sanki ushaqligim dunyada izlediyim en gozel film idi ve hal hazirdada ondan bir epizod gozumun onunde canlandi. Mene ele geldiki ruhuma guneshin shefeqlerinden yeni nefes ufuruldu. Anamin sesini eshitdim, qehvenin qoxusu, anamin gulushu, qashigin sesi, anam meni sesleyir. Bu sese diksindim. Ruhsal seyahetimden geri dondum ele bil. Bu defe men yorgunluga chokdum. Eyvandan ashagi baxdim. “Eh yene Baki kuchelerinin tek ashiqi toz-torpaq” deye dushdundum. Ve xefifce gulumsedim. Telashli, qashqabaqli, insanlar. Yene harasa gedirler. Kimisi cetiri ile, kimi qulaginda qulaqcigi ile, kimi elinde chantasi ile ilerileyirdi. Serin payiz seheri idi. Bu gunum boshdur deye dushudum. Hech bir ishim yoxdur. Chox dushunen insanlar adeten az danishir, chox mushahide edirler, ichinde daim mehkemeler qurulur, daim nelerise muzakire edirler, ruhundaki qanadlari ile tez-tez uzaqlara seyahet edir. Her kes ele bilirki az danishan insanlar az bilirler, amma yox eksinedir ele chox bildikleri uchun az danishirlar. Yene dushuncelere qapilimishdim. Qerara geldimki en yaxshisi qehvemi goturum yollanim parka. Bir skamyada eyleshdim. Yeni yazilarim uchun, keyiffetli, lezzetli yazilar uchun chox mushahide aparmaliyam. Deyesen bu gun o gunumdur. Sevirem payizin delisovlugunu. Balaca ushaq tek aglina ilk geleni edir. Bugun ureyine yagish dushur, o biri gun kulek, o biri gun gunesh. Payizda en chox sevdiyim xezanin uzerine yagish yagarken o xishiltidir. Belkede choxlarina qeribe seslenir, amma mene bu ses susqunluq marshi kimi gelir. Chox shey anladir. Anladilmayan sozcukleri tozlu kitablara benzedirem illerdir insan eli deymir. Amma orada ne mucheverler, ne inciler gizlidir. Cesaretli biri tapilsa, achsa bu kitablarin o dindirilmeye mohtac vereqlerini. Oxuduqca her setrini, her bendini, her vergulunu, her nidasini tozlarindan azad edib serbestliyini hediyye etse. Amma meneviyyatin bu cur derinliyine enmek eqo zirvesinin alpinistine aiddir. Parkda goyerchinler gezishir. Etrafda bir neche nefer var. Bir ressam uchun bu goruntu gozel bir peyzajdir, bir yazar uchun ilham qaynagi, beldiyye uchun isw parki zibilleyen insanlar. Her kes etrafda bash verenlere oz baxish bucagindan baxir. Bu bucaq bermud uchbucagi qeder tehluklelidir. Ittihamlar, sehv anlamalar, sher atmalar, insanlari bir birine dushmen eden o tehlukeli dushunceler. Gorme qabiliyyeti insandan insana deyishir, amma agil eynidir. Aqressiyanin kolesine chevrilmish, narsizmin boyundurugu altinda hereket eden insan yigini vardirki mehz en tehlukeli, en uzaq durmali insanlardir bunlar. Arada dushunurem kashki insanlarin dushuncelerini oxuya bilerdim. Amma yox bu bacariq her halda dunayni yashanilmayacaq yere dondererdi. Insanlarin daxili alemini oyrenmek, sene qarshi hansi hisleri beslediyini bilmek butun bunlar hamisi insanlardan uzaqlashmaq inzivaya chekilmekle neticelenerdi. Chunki chox qeribe bir hal varki biz her hansisa bir insan haqqinda tam musbet fikirde ola bilmirik muteq ondaki bir xususiyyet bizi qiciqlandirir, menfi duygularimizi oyadir. Bu hechde o demek deyilki yer uzunde ruhuna pozzetivlik ufurulen insanlar yoxdur. Taaa en bashdan sadece Adem ve Hevva oldugu zamanlardan Allah butun gozellikleri onlara verdi, butun naz-nemeti onlarin ixtiyarina buraxdi. Sadece ve sadece bir meyveni qadagan eledi. Bu onlarin sinagi idi. Amma insan xisleti. Istedikce isteyir. Bir arzusu heyata kechir digerini isteyir digerini, digerini, digerini. Elecede Adem ve Hevva qadagan olunmush meyveni almani daddilar. Ve yaradan onlari dunyaya surgun eledi. Sonra ilk qetilide onlarin ovladi toretdi. Habil ve Qabil. Qabil qatil oldu. Oz qardashinin qatili. Ozune aid olmayana el uzatmaq istedi. Qardashinin neshini bele bastirmagi bir heyvandan qargadan oyrendi. Qabil ne edeceyini bilmirdi. Qardashinin qatili olmushdu. Cesed onunde idi. Berbad bir ishe imza atmishdi. Hemde ilk imza atan insan olmushdu. Bundan sonra bash verecek butun qetillerin gunahinin bir qismini ustlenecekdi. Allah bir qargani Qabile ornek olaraq gonderdi. Qarga olmush diger qargani dimdiyinde getirmishdi. Torpagi balaca ayaqlari ile qazdi. Ve olmush qargani basdirdi. Qabilde eynisini tekrarladi. Belece insanliq tarixinin ilk qetli bash verdi. Bu yazini oxudugunuz muddetde daha deqiq desek her 3 saniyyeden bir bir insan intihar edir. Son 45ilde bu reqem yuzde altmish artib. Insanliq tarixi qeder yashi olan intihar stress yaradan heyat shertlerine doze bilmeyenler bilerek ve qesden oz heyatina son verir. Gunahsiz, gunahkar ferqi yoxdur. Bu reqemler realdir. Eqzantirik hech bir shey yoxdur. Bezen bash veren hadiseler, birbasha nefesimize chokur. Dushunurem goresen insanlar vicdanin renginin oldugunu bilirlermi? Beli vicdanin rengi var. Vicdan mehz bezi olaylar qarshisinda qara rengdir. Beli yas remzi olan qara. Edalet ise gunahsiz mehkumun cezasidir. Bezende yetimler evine atilmish kimsesiz korpenin goz yashlaridir. Derin bir ah chekdim. Skamyadan qalxdim biraz gezishmeye bashladim. Fikirlerde arxamca gelirdi. Dushunceler ordulardan gucludur demishdi dahi Sokrat. Zerdusht kimi, Budda kimi inzivaya chekilmek isterdim. Sidarta Qotama yeni Budda dunyanin ilk boyuk radikal mutefekkiri olmushdur. Suallarina cavab tapmaq uchun chox yeri gezir, chox insanlarla, yazarlarla, sehirbazlarla unsiyyetde olur, amma istediyi cavabi ala bilmir. Axirki 40gun meditasiya edir ve nehayetki aydinlanir. Belke mende onun yolu ile gedim. Chetinki. O zamanda insanlar demeye soz tapacaqlar chox gumanki deli deyecekler. Aniden guclu leysan bashladi. Etrafdakilar qachishirdilar. Mende iri addimlarla parkdan chixdim. Yagish getdikce shiddetlenirdi. Yagishdan qachan insanlar islanmamaq uchun boyuk palid agacinin altinda dayandilar. Men ise addimlarimi yavashitdim. Biraz yagish altinda gezmek istedim. Belkede Baki kuchelerinde bu dushunce o qederde yaxshi deyildi, amma ilerlemeye davam etdim. Onsuzda islanmishdim. Mashinlar asfaltda shutuyurdu. Sanki dushunceler beynimi musadire etmishdi. Yene dushunurdum. Dushunurdum ki problemler, derdler, menfi dushunceler, kenardan ne deyerler bu yagish kimi ustume yagir. Isladir meni. Getdikce shiddetlenir. Ayaqqabilarim palchiqli suyun ichinde kirlenir. Etrafdaki insnlar kimi butun bunlardan qorxub qachib palid agacinin altinda gizlenmekdense her sheye razi oldum, bunlari qebullandim. Bele durumlarda her zaman bunu xatirlayiram. Oz yolunda daim ilerlemek lazimdir, bu yolda yagishda olacaq, qarda, doluda, bu yolda kenardan chox sozler deyilcek, chox vedler verilecek, chox yalanlar danishilacaq, chox haqsizliqlar olacaq, amma bu yol ele hemishe davam edecek. Bu yol heyat yoludur. Bir gun yagish dinecek, gunesh chixacaq, islanmish paltarlarin quruyacaq. Heyatimiz sehvlerle dolu ola biler. Atdigimiz her addimimiz sehv ola biler. Her defe yixila bilerik. Dizlerimiz chox qanaya biler. Amma bu sehvlerden, dizlerimizdeki bu yaralardan netice chixarmaliyiq, ders almaliyiq. Eger netice chixarmasaq, ders almasaq, eyni sehvleri tekrarlasaq bax bu zaman heyatda yashamaq yox, heyatda yashlanmaqdan bashqa hechne elde ede bilmeyeceyik.

Müəllif : Jalə Bayramova

1 rəy

BIR CAVAB BURAXIN

Rəyinizi daxil edin
Adınızı daxil edin