Azərbaycan Elxanlı dövləti və onu idarə edən sülalələr

Get more stuff like this

Subscribe to our mailing list and get interesting stuff and updates to your email inbox.

Thank you for subscribing.

Something went wrong.

1256-cı ildə Hülakü xan tərəfindən əsası qoyulan Azərbaycan Elxanlı dövləti İranı, İraqı, Suriyanı, Xorasanı, Gürcüstanı, çağdaş Pakistanı, Əfqanıstanı və Şərqi Anadolunu özünə tabe etmişdir. Təbriz, Marağa və Sultaniyəni özünə paytaxt seçən Azərbaycan Elxanlı hökmdarları dövrün ictimai siyasi hadisələrinə ciddi təsir göstərmişlər. 1254-cü ildə Azərbaycan, İrana ə Yaxış Şərqə yürüş edən Hülakü xanla birgə bir çox Türk tayfaları da bu ərazilərə köç etmişlər. Bu tayfalar Elxanlı dövlətinin mövcud olduğu 1 əsr boyunca dövlət idarəsində çox ciddi rol oynamışlar. Bu tayfalar Sulduz, Cəlair, Oyrat, Buyrat və digərləri idi. Xüsusilə Sulduz və Cəlair tayfası dövlət idarəçiliyində mühim rol oynayırdılar. Elxanlı dövləti idarəçiliyində Sulduzlarla Cəlairlər arasında mübarizə 1344-cü ilədək davam etmiş və 1357-ci ilədək hakimiyyət tamamilə Sulduzların əlində qalmışdır. Dövləti yaradan Hülakü xan onun güclənməsinə xüsusi önəm vermişdi. 1258-ci ildə Abbasi xilafətinin süqutu ilə İraqı ələ keçirən Hülakü xan Misirə qədər olan ərazləri ələ keçirməyi bacarmışdır. Hülükü xanın adı ilə bağlı olan Hülakülər sülaləsi 1335-ci ildə sultan Əbu Səidin ölümü ilə sona çatmış və hakmiyyət uğrunda Sulduzlarla Cəlairlərin mübarizəsi başlamışdır.  1305-ci ildən dövləti Hülakü şahzadələrinin adından idarə edən Əmir Çoban Sulduzunun 1327-ci ildə edamı və ardınca onun oğlu Anadolu hakimi Daşdəmirin öldürülməsi ilə Sulduzların mövqeyi zəifləmiş və Böyük Həsən Cəlair ” Ulus rəisi ” rütbəsi ilə dövləti idarə edən bir nömrəli şəxsə çevrilmişdir. Ancaq Əmir Çoban Suduzun qızı Bağdad xatunun Əbu Səidlə evlənməsi vəziyyəti yenidən Sulduzların xeyirinə dəyişmişdir. Bütün bu hadisələrin gedişində Daşdəmirin oğlu Şeyx Kiçik Həsən Sulduzun siyasi səhnəyə çıxması vəziyyəti tamamilə dəyişmiş və 1357-ci ilədək hakmiyyət Sulduzların əlində qalmışdır. Qeyd edək ki, 1359-cu ildə Şirvan istisna olmaqla Azərbaycanı öz hakimiyyəti altında birləşdirən  Şeyx Üveys Cəlair Bağdad xatun Sulduzun oğlu olmuş və Əmir Çobanın nəvəsidir.

TÜRK XALQLARI TARİXİ
YAZAR: NAĞI bəy SULDUZ ( NAĞIOĞLU )

How useful was this post?

Click on a star to rate it!

Average rating / 5. Vote count:

As you found this post useful...

Follow us on social media!

We are sorry that this post was not useful for you!

Let us improve this post!

Share

BIR CAVAB BURAXIN

Rəyinizi daxil edin
Adınızı daxil edin